Gepubliceerd op 17 juni 2019

  Leestijd: 3 minuten

Hoe kun je mantelzorgers helpen om de zorg te organiseren?

Bij de indicatiestelling bepaal je welke inzet wel of niet van het netwerk verwacht kan worden. Het is aan jou te onderbouwen waarom je bepaalde interventies inzet en door wie je die laat uitvoeren op basis van verpleegkundige diagnoses en resultaten. Vereiste is dat er inzicht is in het netwerk van de cliënt. Alleen dan kunnen de verschillende taken verdeeld worden en wordt inzichtelijk op wie de mantelzorger kan terugvallen wanneer hij of zij overbelast raakt.

Netwerk in beeld

Bij het ‘organiseren’ van de ondersteuning wordt standaard meegenomen of er al dan niet inzet is van mantelzorgers, vrijwilligers en/of andere formele ondersteuners. Hiervoor is het nodig dat je het netwerk van de cliënt goed in beeld hebt. Wie zijn er allemaal bij de zorg betrokken, en wie zouden ingeschakeld kunnen worden? Een handig hulpmiddel hierbij is het zogenoemde ecogram.

Een ecogram is een schema van het sociale netwerk van de cliënt: familie, vrienden, medebewoners, kennissen, collega’s en andere betrokkenen. Ook staan er praktische contacten bij, zoals artsen, fysiotherapeut, huishoudelijke of verzorgende medewerkers en activiteitenbegeleiders.

Een ecogram heeft de vorm van een ster. In het hart staat een cirkel met de naam van de cliënt. Rondom deze centrale cirkel staan kleinere cirkels. Deze staan voor de persoonlijke contacten van de cliënt. De kleinere cirkels zijn verbonden met de cirkel van de cliënt. Een letter geeft aan wat de aard is van de relatie tussen de cliënt en de persoon uit zijn sociale netwerk:

  • Praktische steun (p)
  • Gezelschap (g)
  • Advies en uitwisseling informatie (a)
  • Emotionele steun (e)

Om een ecogram te maken, kun je een leeg ecogram sjabloon (pdf) downloaden.

Mantelzorg

Samen met de mantelzorger en in overleg met de cliënt stel jij vast welke zorg de mantelzorger op zich kan nemen en welke zorg door overige betrokkenen kan worden uitgevoerd. Vaak zijn er veel meer mensen in het netwerk die een taak op zich willen nemen, zodat niet alles op de schouders van de mantelzorger terechtkomt. Voor jou als wijkverpleegkundige is het belangrijk dat je duidelijk in het zorgplan vastlegt wie welke interventies uitvoert, dat je tijdig signaleert of de mantelzorger overbelast raakt, dat je preventief werkt en dat er heldere afspraken zijn gemaakt over op wie de mantelzorger kan terugvallen.

Digitale communicatie

Om effectief met elkaar te communiceren over de benodigde inzet van zorg zijn diverse digitale communicatiemiddelen ontwikkeld. Meestal is er één centrale deelnemer – de cliënt of een mantelzorger – die het account beheert en andere deelnemers kan toevoegen. Als deelnemer kun je zien wie nog meer bij de zorg betrokken is.

De publicatie ‘Digitale communicatie in de thuiszorg’ van Expertisecentrum Mantelzorg en de Vrije Universiteit Amsterdam laat zien welke systemen er zijn, wat de voordelen van digitale communicatie zijn en in welke situaties deze systemen het meest geschikt zijn.

Structuur van netwerk

Om de kracht en risico’s van dat zorgnetwerk in kaart te brengen is de MantelScan ontwikkeld. Deze scan biedt visuele hulpmiddelen die helpen bij het structureren van alle informatie over een netwerk. Download de MantelScan (pdf).

Contact én gezondheid verbeterd

Anna: “Door samen met de cliënt het ecogram in te vullen, kreeg ik zicht op de familieverhoudingen. Er was onenigheid geweest in de familie met als gevolg dat mijn cliënt haar zoon niet meer zag. Hierdoor kwamen het verdriet en de emoties bij mijn cliënt naar boven. Dit had invloed op haar gezondheid en kwaliteit van leven. Samen met de cliënt en haar dochter, met wie ze nog wel contact had, hebben we een afspraak gemaakt om te kijken of er iets aan de situatie was te doen. Dit heeft een aantal weken geduurd en uiteindelijk is er weer contact geweest tussen mijn cliënt en haar zoon. Mevrouw voelde zich zichtbaar beter en samen konden we de zorg daardoor anders organiseren.”

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.